Organizm, broniąc się, próbuje w jakiś sposób pozbyć się substancji, którą uważa za intruza. Jeśli alergen trafi do gardła, to zaczniemy kaszleć, a jeśli do nosa, to pojawi się właśnie katar alergiczny. Nazywamy go też siennym. Jakie są objawy alergicznego nieżytu nosa? Jak odróżnić katar sienny u dzieci od tego, który wynika z infekcji? Jakie preparaty z apteki i domowe sposoby sprawdzą się w leczeniu alergicznego nieżytu nosa ? To wszystko wyjaśniamy w dzisiejszym artykule.

Jak objawia się katar sienny?

Na wstępie warto wyjaśnić, że większość alergii u dzieci i dorosłych stanowią alergie wziewne. Powstają wskutek przedostania się alergenu do układu oddechowego. Najczęściej uczulają pyłki roślin. Pylenie przypada na okres wiosenno-letni, więc jeśli katar dokucza w tych miesiącach, to będzie to już pierwszą przesłanką przemawiającą za tym, że może to być właśnie alergiczny nieżyt nosa u dziecka. Do najczęściej alergizujących pylących roślin zaliczamy: bylicę, pokrzywę, olchę i topolę.

Bardzo silnie uczulać i wywoływać katar alergiczny u dziecka mogą też zarodniki pleśni, które do rozwoju poszukują wilgotnego otoczenia, a takim z pewnością są śluzówki. Pleśń to alergen, który bardzo skutecznie myli tropy, bo jego występowanie nie ma charakteru sezonowego.

Zwiększone ryzyko pojawienia się objawów alergicznego nieżytu nosa pojawia się przede wszystkim wtedy, kiedy mamy stały lub częsty kontakt z alergenem, na przykład jeśli, dziecko mieszka na wsi, jest bardziej narażone na pyłki roślin.

Warto mieć też na uwadze też to, że skłonność do alergii można dziedziczyć. Zmniejszona odporność na kontakt z alergenami towarzyszy też dzieciom zmagającym się z chorobami z autoagresji, zwłaszcza gdy są one w immunosupresji w wyniku leczenia.

Jakie są zatem typowe objawy alergicznego nieżytu nosa u dzieci? Choć na pierwszy rzut oka katar alergiczny przypomina czasem ten towarzyszący zwykłemu przeziębieniu, to jednak odróżnia go kilka typowych cech.

Kiedy mamy do czynienia z alergicznym nieżytem nosa u dzieci, najczęściej będzie to katar wodnisty. Towarzyszyć mu będzie kichanie, wprost wynikające z kontaktu z alergenem, takim jak na przykład pyłki roślin czy roztocza kurzu domowego. Pamiętajmy, że w przebiegu alergii u dzieci może pojawić się też kaszel, zazwyczaj suchy i drapiący. Kiedy dziecko zaczyna kichać i kaszleć, trzeba się zastanowić nad tym, w jakich okolicznościach do tego doszło. Być może w pokoju pojawił się pies lub kot? Warto też dokładnie obejrzeć dziecko, bo alergia może się manifestować równolegle również na przykład w postaci wysypki.

Kolejny zestaw objawów, które mogą współistnieć z katarem siennym u dzieci, dotyczy okolicy oczu. Pojawia się łzawienie, zapalenie spojówek, przekrwienie i zaczerwienienie, a także zapuchnięcie oraz światłowstręt.

Jak odróżnić katar sienny od infekcji?

Największą trudność diagnostyczną wywołuje fakt, że alergiczny nieżyt nosa u dzieci występuje często podczas wiosennego sezonu infekcyjnego. Na pierwszy rzut oka, można pomylić go z tym, który towarzyszy zwykłemu przeziębieniu Również ono w początkowej fazie charakteryzują się kichaniem, zdarza się łzawienie, a katar jest wodnisty i bezbarwny.

Objawy alergicznego nieżytu nosa przestają być tożsame z przeziębieniem po około trzech dniach. Jeśli dziecko ma katar sienny, to wydzielina wciąż będzie rzadka i bezbarwna. Gdy jednak mamy do czynienia z infekcją, to katar po tym czasie zacznie gęstnieć i nabierać żółtawego lub zielonkawego koloru.

Infekcji często też towarzyszyć będzie gorączka, podczas gdy katar alergiczny u dziecka tak się nie objawia. Warto dodać, że infekcje górnych dróg oddechowych dzielimy na wirusowe i bakteryjne. Powszechnie uważa się, że jeśli wodnistą wydzielinę zastępuje gęsta i zabarwiona na biało, to mamy do czynienia z chorobą o podłożu wirusowym. Zielony lub żółty katar świadczy zaś o zakażeniu bakteryjnym. Okazuje się jednak, że zabarwienie może być skutkiem nie tylko namnażania się bakterii, ale i zwiększonej produkcji limfocytów, która towarzyszy walce z zakażeniem wirusowym.

Jak leczy się katar sienny?

Leczenie alergicznego nieżytu nosa wymaga przede wszystkim zastosowania leku, który wyhamuje reakcję alergiczną. Tego typu środki nazywamy lekami przeciwhistaminowymi. Szeroka gama takich specyfików jest w aptekach dostępna bez recepty.

Katar alergiczny u dziecka można wspomagająco leczyć, podając mu spraye do nosa. Najbardziej naturalne będą te, które bazują na izotonicznym roztworze wody morskiej. To środek, który doskonale sprawdzi się w usuwaniu alergenu oraz zalegającej wydzieliny. Można też sięgnąć po sól fizjologiczną.

W leczeniu alergicznego nieżytu nosa u dzieci można stosować też krople i spraye obkurczające śluzówkę nosa, np. z ksylometazoliną. Ich działanie prowadzi do szybkiej ulgi wskutek redukcji obrzęku utrudniającego oddychanie. Zaleca się jednak ostrożność, bo organizm dziecka może się szybko przyzwyczaić do tych preparatów i dojdzie do polekowego nieżytu nosa.

U starszych dzieci, po 12. roku życia, można podać też leki doustne, zawierające pseudoefedrynę – to również środek niwelujący obrzęk w obrębie śluzówki nosa. W takich preparatach często jest też stosowany drugi składnik o działaniu przeciwhistaminowym. Pseudoefedrynę należy stosować z rozwagą. W zbyt dużej dawce może mieć działanie odurzające.

Powiedzieliśmy już o leczeniu objawowym. Na stałe z katarem alergicznym u dziecka może się natomiast rozprawić tylko leczenie przyczynowe. Gdy mamy do czynienia z objawami reakcji alergicznej, warto sięgnąć po odczulanie. Polega ono na regularnym podawaniu dziecku dawek odpowiednio spreparowanego alergenu.

Domowe sposoby na katar sienny u dzieci

Podstawowym sposobem na katar alergiczny u dziecka, który można zaliczyć do metod domowych, jest po prostu unikanie kontaktu z alergenem. Gdy nasz podopieczny jest na przykład uczulony na roztocza kurzu domowego, powinniśmy się pozbyć zbierających kurz ozdób, takich jak dywany, narzuty czy eksponowane na półkach bibeloty. Firany i zasłony lepiej zamienić na rolety. Dom należy utrzymywać w jak najwyższej czystości, a także zadbać o wietrzenie i odpowiednie nawilżanie powietrza. Warto rozważyć zakup oczyszczacza powietrza lub wyposażonego w odpowiedni filtr klimatora (nie mylić z klimatyzatorem), który nie tylko schłodzi powietrze w upalne dni, ale i nawilży je oraz oczyści. To wszystko pomoże złagodzić objawy alergicznego nieżytu nosa i przyniesie dziecku ulgę.

Katar alergiczny u niemowlaka

Katar alergiczny u dziecka jest najczęściej rozpoznawany w wieku szkolnym i nastoletnim. U małych dzieci występuje najczęściej od 3. roku życia. Może się jednak zdarzyć również tak, że katar alergiczny pojawi się już u trzymiesięcznego malucha. W takim przypadku w pierwszej kolejności podejrzewać należy nie alergię wziewną, jak ma to miejsce u starszych dzieci, lecz alergię pokarmową. Jeśli niemowlę karmione jest piersią, to pod lupę należy wziąć dietę mamy i to w niej szukać potencjalnych alergenów. Może to być cały zestaw najczęściej uczulających składników: od orzechów, przez nasiona soi aż po pomidory, pszenicę czy jaja. Jeżeli mama wycofa ze swojego jadłospisu wszystkie potencjalnie uczulające składniki, a katar nie ustępuje, to dopiero wtedy przyczyny szukamy w alergii wziewnej.

A jak leczyć alergiczny nieżyt nosa u dzieci w wieku niemowlęcym? Kluczowe jest to, by mieć świadomość, że taki maluch nie będzie w stanie samodzielnie wydmuchać nosa. Wydzielinę należy więc usuwać za pomocą aspiratora kataru. Może to być zwykła gruszka do nosa. Można też kupić elektryczny aspirator kataru, który ma tę zaletę, że usunie wydzielinę szybko, dokładnie i bezboleśnie.

Niezależnie od tego, czy zdecydujemy się użyć gruszki, czy aspiratora kataru, przed zabiegiem warto nieco rozrzedzić wydzielinę. Pomoże w tym na przykład woda morska. Po odciągnięciu kataru należy nawilżyć śluzówki przy pomocy roztworu soli fizjologicznej.

A kiedy z niemowlakiem trzeba się udać do lekarza? Wskazaniem do tego będzie sytuacja, gdy katar pojawi się u dziecka młodszego niż półroczne. Kolejnym objawem wymagającym konsultacji z pediatrą jest gorączka. Przychodnię trzeba też bezwzględnie odwiedzić, gdy dziecko ma trudności z oddychaniem lub na jego skórze pojawią się wykwity.